નવરાત્રી પર નિબંધ Navratri Essay in Gujarati

આજ નો આપણો વિષય Essay on Navratri in Gujarati છે અને આજે તમને બતાવીશું કે નવરાત્રી પર નિબંધ ઉપર નિબંધ કેવી રીતે લખી શકાય. તમે Essay on Navratri in Gujarati વિષય પાર નો નિબંધ શોધતા શોધતા અમારી વેબ્સિતે પાર આવ્યા છો તો તમને નીચે પ્રમાણે 2 નિબંધ જોવા મળશે. જેમાં પેહલો નિબંધ નવરાત્રી પર નિબંધ 300 શબ્દો નો છે અને બીજો નિબંધ Essay on Navratri in Gujarati 500 શબ્દો નો છે. આશા કરું છે કે તમે પૂરો નિબંધ Essay on Navratri વાંચશો જેથી તમને જોઈતી માહિતી મળી શકે.

Essay on Navratri
Essay on Navratri

નવરાત્રી પર નિબંધ (Essay on Navratri in Gujarati 300 Words)

પ્રસ્તાવના

ભારતીય સંસ્કૃતિમાં સ્થૂળથી સૂક્ષ્મ સુધી, મૂળથી લઈને ચેતન સુધી, એકાંતિક વ્યવહારથી લઈને જાહેર ઉત્સવો સુધી દરેક વસ્તુને મહત્વ આપવામાં આવ્યું છે. ભારતીય સંસ્કૃતિ, રીતિ-રિવાજો, તીજ-ઉત્સવોમાં આપણા ઋષિમુનિઓએ ભારતીય લોકોના માનસને આધ્યાત્મિક, માનસિક અને શારીરિક રીતે મજબૂત કરવાના ઉપાયો કર્યા છે.

શરીર અને મન બંનેને શક્તિ પ્રદાન કરવા માટે, શક્તિ પૂજા ‘નવરાત્રી’ ના તહેવારનું આયોજન કરવામાં આવે છે જેમાં શક્તિ કિરણના નવીનીકરણીય અને મૂળ સ્ત્રોત જગદંબાની પૂજા કરવામાં આવે છે.

નવરાત્રી તહેવાર શું છે?

મા ભગવતી જગદંબાને સમગ્ર બ્રહ્માંડની અખૂટ શક્તિ માનવામાં આવે છે. આમ તો માતાને તેમના ભક્તો વિવિધ નામોથી ઓળખે છે, પરંતુ માતાના નવ સ્વરૂપોની વિશેષ પૂજા કરવામાં આવે છે. આમ આ નવ સ્વરૂપો માતાની વિવિધ શક્તિઓનું પ્રતીક છે. પરંતુ આ નવ સ્વરૂપો દ્વારા સમગ્ર જીવન માતૃશક્તિ વ્યક્ત કરી શકાય છે.

નવરાત્રીનો તહેવાર શા માટે ઉજવવો?

શ્રીમદ દેવી ભાગવત અનુસાર, જગદંબા એ એકમાત્ર એવી શક્તિ છે જે તમામ પ્રકારની શક્તિઓ પ્રદાન કરે છે, જેના આધારે બ્રહ્મા સૃષ્ટિની રચના કરે છે, વિષ્ણુ વિશ્વની સંભાળ રાખે છે અને શિવ શંકર વિશ્વનો નાશ કરે છે. સૃષ્ટિની તમામ શક્તિઓ તેમનામાંથી નીકળે છે અને તેમનામાં ભળી જાય છે. તેથી જ માતા જગદંબાને શક્તિનો સ્ત્રોત અને શક્તિનો મૂળ સ્ત્રોત કહેવામાં આવે છે.

માતાની આરાધનાનો આ તહેવાર શરીર અને મન બંનેને શક્તિ આપે છે. ભક્તો આધ્યાત્મિક શક્તિ વધારવાની ઈચ્છા સાથે, પછી સામાન્ય લોકો ભૌતિક સુખ અને સમૃદ્ધિની ઈચ્છા સાથે આ તહેવાર ઉજવે છે.

નવરાત્રી ઉત્સવનું મહત્વ – નવરાત્રીનું મહત્વ

આ એકમાત્ર સૌથી લાંબો ઉત્સવ છે જે ભારતના લગભગ સમગ્ર જમીન વિસ્તારમાં ઉજવવામાં આવે છે. બીજા ઘણા તહેવારો છે જે નવ દિવસથી વધુ મનાવવામાં આવે છે જેમ કે બસ્તરના દશેરા 40 દિવસ સુધી. આવા બીજા ઘણા તહેવારો છે પરંતુ તે આખા ભારતમાં ઉજવાતા નથી. દેશની લગભગ તમામ દેવીપીઠોમાં નવ દિવસનો મેળો ભરાય છે. આ કેટલાક તથ્યો છે જે પોતાનામાં તેનું મહત્વ દર્શાવે છે.

નવરાત્રી પર નિબંધ (Essay on Navratri in Gujarati 500 Words)

પ્રસ્તાવના

નવરાત્રી એ એક મુખ્ય હિન્દુ તહેવાર છે જે વર્ષમાં બે વાર આવે છે. આમાં મા દુર્ગાના નવ સ્વરૂપોની પૂજા કરવામાં આવે છે. કેટલાક લોકો નવ દિવસ ઉપવાસ કરે છે અને નવમા દિવસે નવ કન્યાઓને દેવી તરીકે પૂજે છે અને તેમને ખીર પુરી અર્પણ કરે છે. નવરાત્રિ દરમિયાન દૂર-દૂરથી લોકો તેમના આદિવાસી દેવીના દર્શન કરવા આવે છે. સ્થળે સ્થળે મેળાઓનું આયોજન થાય છે અને ભજન કીર્તન થાય છે. નવરાત્રી દરમિયાન લોકો દરરોજ ગરબા અને દાંડિયા રમે છે અને આરતી કરે છે. નવરાત્રી એ સર્વત્ર પવિત્ર સમય છે અને સમગ્ર વાતાવરણ મંગલમય છે.

નવરાત્રી નો અર્થ?

નવરાત્રી એટલે નવ રાત જેમાં લોકો દેવી દુર્ગાની પૂજા કરે છે અને તે વર્ષમાં બે વાર ઉજવવામાં આવતો મુખ્ય હિંદુ તહેવાર છે. નવરાત્રિમાં નવ દિવસ લોકો ઉપવાસ રાખે છે. નવમા દિવસે નવ કન્યાઓને દેવી તરીકે પૂજવામાં આવે છે. નવરાત્રીનો તહેવાર દેશભરમાં અલગ અલગ રીતે ઉજવવામાં આવે છે.

આ દિવસે લોકો ગરબા કરે છે અને દાંડિયા રમે છે અને દરેક જગ્યાએ મેળાઓનું આયોજન કરવામાં આવે છે. આ તહેવાર પાછળની વાર્તા દેવી દુર્ગા અને મહિષાસુર વચ્ચે નવ રાતના યુદ્ધ પછી મહિષાસુરની હત્યાની વાર્તા પણ છે. બંગાળમાં, દેવીની ખૂબ જ ધામધૂમથી પૂજા કરવામાં આવે છે. આ તહેવાર ભગવાનમાં ભક્તિ અને શ્રદ્ધા દર્શાવે છે.

નવરાત્રિ દરમિયાન, શુભ આરતી સર્વત્ર ગુંજી ઉઠે છે અને સમગ્ર વાતાવરણ ભક્તિમય આનંદમાં ડૂબી જાય છે. નવરાત્રિ દરમિયાન મંદિરોમાં ભીડ જોવા મળે છે. લોકો દૂર-દૂરથી તેમના આદિવાસી દેવીના દર્શન કરવા આવે છે. નવરાત્રિ દરમિયાન લોકો માતાની ચાની ચોકી અથવા જાગરણ પણ ઘરમાં રાખે છે. નવરાત્રિ દરમિયાન દેવી દુર્ગાના નવ સ્વરૂપોની પૂજા કરવામાં આવે છે અને છોકરીઓને ખીર પુરી ચઢાવવામાં આવે છે.

1. વસંત નવરાત્રી:- તે હિંદુ કેલેન્ડરના ચૈત્ર મહિનામાં ઉજવવામાં આવે છે. આધુનિક કેલેન્ડર મુજબ સામાન્ય રીતે માર્ચ મહિનો હોય છે. તે મોસમી સંક્રમણનો સમય છે. આ સમય સુધીમાં શિયાળો લગભગ પૂરો થઈ ગયો છે અને વસંતનું સ્વાગત ઉત્સાહ સાથે કરવામાં આવે છે. ઉત્સવની 9મી રાત્રિને ‘રામ નવમી’ તરીકે ઉજવવામાં આવે છે.

2. ગુપ્ત નવરાત્રી:- આ નવરાત્રી જૂન/જુલાઈ મહિનામાં આવે છે. હિન્દુ માસને ‘આષા’ તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યો છે. તેને ગાયત્રી નવરાત્રી પણ કહેવામાં આવે છે.

3. શરદ નવરાત્રી:– આ નવરાત્રી ઓક્ટોબર/નવેમ્બર મહિનામાં આવે છે. તે ફરીથી મોસમી સંક્રમણનો સમય છે. વર્ષના આ સમય દરમિયાન, ઉનાળાના લાંબા સમય સુધી શિયાળો આવવાનો છે. નવરાત્રિ હિન્દુ કેલેન્ડર મુજબ અશ્વિની મહિનામાં ઉજવવામાં આવે છે. દુર્ગાના નવ સ્વરૂપોની ધામધૂમથી પૂજા કરવામાં આવે છે. બંગાળીમાં, દુર્ગાષ્ટમી તરીકે આઠમો દિવસ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે. તહેવારનો 10મો દિવસ વિજય દશમી તરીકે ઉજવવામાં આવે છે જે ‘રાવણ’ પર ભગવાન રામનો વિજય છે. 10મા દિવસે, બંગાળીઓ ઉત્સવના સમાપન સમયે દુર્ગાની મૂર્તિઓને વોટરમાર્કિંગમાં વિસર્જન કરે છે.

4. પોષ નવરાત્રી:- આ નવરાત્રી તહેવારો હિન્દુ કેલેન્ડર મુજબ પોષ મહિનામાં ઉજવવામાં આવે છે. તે સામાન્ય રીતે આધુનિક કેલેન્ડર મુજબ ડિસેમ્બર/જાન્યુઆરીમાં આવે છે.

5. માઘ નવરાત્રી:- તે હિન્દુ કેલેન્ડરના માઘ મહિનામાં 9 દિવસ સુધી ઉજવવામાં આવે છે. આધુનિક કેલેન્ડર મુજબ, તે જાન્યુઆરી/ફેબ્રુઆરીનો મહિનો છે.

નિષ્કર્ષ

નવરાત્રિના પ્રથમ ત્રણ દિવસ મા દુર્ગાની પૂજા સાથે સંકળાયેલા છે. આગામી ત્રણ દિવસ દેવી લક્ષ્મીની પૂજા સાથે સંબંધિત છે અને છેલ્લા ત્રણ દિવસોમાં દેવી સરસ્વતીની પૂજા તમામ વિધિઓ સાથે કરવામાં આવે છે. કેટલાક લોકો દિવસમાં માત્ર એક જ વાર ભોજન કરીને આખા નવ દિવસ ઉપવાસ કરે છે. જ્યારે કેટલાક માત્ર ફળ અને પાણી લે છે અને છીણતા પણ નથી.

Also Read: જન્માષ્ટમી પર નિબંધ

Also Read: મારા પ્રિય પાંડા પર નિબંધ

Leave a Comment